Napój hipotoniczny, izotoniczny i hipertoniczny: różnice

Napój hipotoniczny ma mniej rozpuszczonych cząsteczek niż krew, izotoniczny mniej więcej tyle samo, a hipertoniczny więcej. Te trzy słowa z etykiet opisują jedną wielkość: osmolalność napoju w porównaniu z osoczem krwi, które ma około 285 do 295 mOsm/kg.

Słownik

• Hipotoniczny: poniżej zakresu osocza. Mniej cząsteczek i szybki transfer wody.
• Izotoniczny: w okolicach tego zakresu. Kompromis między wodą a energią.
• Hipertoniczny: powyżej. Dużo energii w małej objętości i wolniejsze opróżnianie żołądka. Napój mocno hipertoniczny potrafi przejściowo ściągać wodę do jelita.

Który kiedy

Hipotoniczny sprawdza się tam, gdzie liczy się przede wszystkim nawodnienie: w upale, przy wysiłku o umiarkowanym zapotrzebowaniu na energię, na drugim treningu tego samego dnia.

Izotoniczny to domyślny wybór przy wysiłku dłuższym niż godzina, bo daje wodę i węglowodany w proporcji, którą żołądek toleruje w ruchu.

Hipertoniczne są soki, napoje mleczne i płynne posiłki. Pije się je po treningu, kiedy czas wchłaniania nie ma znaczenia. W trakcie intensywnego wysiłku bywają źródłem problemów z żołądkiem, o czym piszemy w tekście o osmolalności.

Pułapka etykiety

Słowo „izotoniczny” na opakowaniu nie podlega w Polsce takiej kontroli, jak sugeruje jego naukowe brzmienie. Bez podanej osmolalności albo składu w gramach na 100 ml gotowego napoju tej deklaracji nie da się sprawdzić.

Proszek rozpuszczany w domu dokłada drugą zmienną. Ten sam produkt w połowie zalecanej ilości wody staje się hipertoniczny, a rozcieńczony podwójnie hipotoniczny. Proporcje z opakowania są częścią produktu.

Od czego zacząć decyzję

Najpierw czas i warunki wysiłku, dopiero potem etykieta. Poniżej godziny wystarczy woda i żaden z trzech przymiotników nie ma znaczenia. Powyżej godziny wybierasz między napojem hipo a izo według pogody i zapotrzebowania na energię, a hipertoniczne zostawiasz na po treningu.

Nasz izotonik podaje skład w przeliczeniu na 100 ml gotowego napoju.